Nghệ An: 6 tổ chức có 33 vi phạm khai khoáng, UBND tỉnh được yêu cầu làm rõ

Phương Huy Stone bị nêu khai thác ngoài ranh giới cấp phép

Theo kết luận Thanh tra Chính phủ được Dân Trí dẫn lại, Công ty cổ phần Phương Huy Stone bị phát hiện khai thác ngoài ranh giới được cấp phép, thu hồi gần 29.500m3 đá hoa ở trạng thái tự nhiên, chưa qua nổ mìn, khai thác. Đây là một trong những trường hợp cụ thể được nêu trong nhóm sai phạm liên quan đến hoạt động khoáng sản tại Nghệ An.

Riêng năm 2024, doanh nghiệp khai thác đá hoa làm bột carbonat canxi với sản lượng gần 50.000 tấn, vượt công suất được phép 16,4%. Kết luận đặt cạnh sản lượng này với mức công suất được cấp để nêu rõ phần khai thác vượt mức. Hai con số cũng cho thấy nội dung được đề cập không chỉ là ranh giới mỏ, mà còn liên quan đến sản lượng khai thác.

Các thông tin trên được nêu trong kết luận thanh tra, không phải kết luận về trách nhiệm hình sự. Việc xác định tính chất, mức độ và hậu quả của từng hành vi được đề nghị làm rõ trong quá trình kiểm tra, xử lý tiếp theo.

Kết luận nêu việc sử dụng đất và các khoản nộp bổ sung

Công ty cổ phần Xi măng Tân Thắng bị xác định chiếm hơn 41.000m2 đất do cơ quan, tổ chức Nhà nước quản lý để khai thác khoáng sản, trong khoảng thời gian từ ngày 20/3/2020 đến ngày 9/6/2021. Theo thông tin Dân Trí dẫn lại, đến thời điểm thanh tra, hành vi chiếm đất nêu trên đã hết thời hiệu xử phạt hành chính.

Kết luận cũng nêu việc sử dụng đất cho hoạt động khoáng sản trước khi được cho thuê và bàn giao đất tại Xi măng Tân Thắng, Xi măng Sông Lam 2 và Tập đoàn HC Sơn Nam. Đây là nội dung riêng về trình tự sử dụng đất, bên cạnh các vi phạm được nêu liên quan trực tiếp đến khai thác khoáng sản và nghĩa vụ tài chính.

Về thuế, phí, Công ty cổ phần Tập đoàn HC Sơn Nam đã kê khai và nộp bổ sung hơn 1,6 tỷ đồng vào ngân sách sau khi bị nêu sai phạm về sản lượng tính thuế tài nguyên và phí bảo vệ môi trường. Công ty Khai thác đá vôi Yabashi Việt Nam cũng đã kê khai, nộp bổ sung hơn 1,7 tỷ đồng thuế tài nguyên cho các năm 2023 và 2024, sau khi bị nêu hành vi khai sai giá tính thuế.

Các khoản nộp bổ sung được ghi nhận trong kết luận. Việc doanh nghiệp đã kê khai, nộp thêm tiền là thông tin về nghĩa vụ tài chính; nội dung này không thay thế yêu cầu xem xét đầy đủ các hành vi đã được nêu. Kết luận đồng thời đề nghị làm rõ trách nhiệm cụ thể của tổ chức, cá nhân liên quan.

Xi măng Nghi Sơn bị nêu khai thác khi không có thiết kế mỏ

Ngoài các trường hợp trên, Công ty Xi măng Nghi Sơn bị nêu hành vi khai thác khoáng sản khi không có thiết kế mỏ theo quy định. Kết luận còn ghi nhận 2 tổ chức có 2 hành vi vi phạm pháp luật về đo đạc và bản đồ.

Tổng cộng, Thanh tra Chính phủ nêu 6 tổ chức có 33 hành vi vi phạm liên quan đến khoáng sản, đất đai, thuế tài nguyên và phí bảo vệ môi trường. Cần phân biệt rõ: 33 là số hành vi được nêu, không phải số tổ chức. Còn 2 hành vi về đo đạc, bản đồ được đề cập riêng trong kết luận.

Các nội dung được nêu trải từ khai thác ngoài ranh giới và vượt công suất đến sử dụng đất, kê khai thuế và hồ sơ mỏ. Vì vậy, yêu cầu đặt ra không chỉ là xác định mỗi hành vi đã xảy ra như thế nào, mà còn làm rõ mức độ, hậu quả và trách nhiệm của từng bên liên quan. Kết luận hiện nêu các vi phạm và yêu cầu kiểm tra, xử lý; không đồng nghĩa với việc các tổ chức đã bị kết luận phạm tội hình sự.

UBND tỉnh Nghệ An được đề nghị kiểm tra, làm rõ trách nhiệm

Thanh tra Chính phủ đề nghị UBND tỉnh Nghệ An kiểm tra để xác định tính chất, mức độ, hậu quả, nguyên nhân và trách nhiệm cụ thể của từng tổ chức, cá nhân liên quan. Căn cứ kết quả kiểm tra, địa phương xử lý theo quy định; nếu phát hiện dấu hiệu tội phạm thì chuyển cơ quan điều tra xem xét.

Thanh tra Chính phủ nêu: “UBND tỉnh Nghệ An chịu trách nhiệm kiểm tra để làm rõ tính chất, mức độ, hậu quả, nguyên nhân, trách nhiệm cụ thể của từng tổ chức, cá nhân có liên quan. Căn cứ kết quả kiểm tra xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật. Trường hợp phát hiện có dấu hiệu tội phạm thì chuyển cơ quan điều tra để xem xét, xử lý theo quy định”.

Cơ quan thanh tra cũng yêu cầu thực hiện các biện pháp theo thẩm quyền để chấm dứt hành vi vi phạm, khắc phục hậu quả, hoàn thiện hồ sơ pháp lý và kỹ thuật mỏ, đồng thời thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính. Đây là các nội dung cần được xử lý cùng với việc xác định trách nhiệm, thay vì chỉ dừng ở việc ghi nhận sai phạm.

Việc chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra chỉ được đặt ra nếu quá trình kiểm tra phát hiện dấu hiệu tội phạm. Trước thời điểm có kết quả kiểm tra và xử lý cụ thể, kết luận thanh tra là căn cứ nêu các hành vi cần làm rõ, không phải phán quyết về tội danh của doanh nghiệp hay cá nhân.